De eerste fase van het meerjarenopleidingsplan vormt het fundament. In de fase Spelenderwijs klimmen maken kinderen op speelse wijze kennis met de klimsport in boulder- en klimhallen door heel Nederland. De focus ligt op de ontwikkeling van fundamentele motorische vaardigheden en algemene fysieke eigenschappen, die de basis leggen voor zowel een brede sportieve ontwikkeling als hun specifieke groei als klimmer.

In plaats van directe klim technische training of competitievoorbereiding, draait het in deze fase om bewegingsvaardigheid, probleemoplossend denken en samenwerken. Door kinderen verschillende sporten te laten beoefenen, wordt niet alleen hun motorische ontwikkeling gestimuleerd, maar ook hun plezier in sport vergroot, een cruciaal element in talentoriëntatie. Spelenderwijs leren en plezier in beweging staan centraal.

De kalenderleeftijd in deze fase ligt globaal tussen de 6 en 10 jaar.

Uitgangspunten

Belangrijke uitgangspunten in de fase Spelenderwijs klimmen leggen de basis voor de ontwikkeling van jonge klimmers:

• Creëer een uitdagende, veilige en gevarieerde omgeving waar kinderen spelenderwijs en met plezier de klimsport ontdekken.
• Wek interesse en enthousiasme door een speelse benadering van de sport.
• Stimuleer sociale interactie en samenwerking, zodat kinderen leren samen te werken en elkaar te ondersteunen.
• Laat kinderen in contact komen met leeftijdsgenoten en moedig hen aan samen uitdagingen aan te gaan, zowel fysiek als sociaal-emotioneel.
• Ontwikkel brede motorische vaardigheden en lichaamsbewustzijn door aandacht te besteden aan basisbewegingen zoals rennen, springen, balanceren, draaien, klauteren en grijpen.
• Richt je op coördinatie, lenigheid en beweeglijkheid als basis voor toekomstige klimvaardigheden.
• Pas principes van motorisch leren toe om zowel de ontwikkeling van klim- als algemene bewegingsvaardigheden te ondersteunen.
• Stimuleer veelzijdige sportbeoefening. Het beoefenen van andere sporten draagt bij aan een brede fysieke en motorische basis, wat de ontwikkeling als klimmer bevordert.
• Introduceer de basisprincipes van de klimsport door kinderen spelenderwijs kennis te laten maken met klimtechnieken, de basisregels van de sport, klimetiquette en het fair play-principe.
• Werk met een mix van gestructureerde en ongestructureerde trainingsvormen, zonder strikte periodisering, zodat kinderen vrij kunnen experimenteren en ontdekken wat bij hen past.

Deze uitgangspunten vormen de fundering waarop jonge klimmers zich zowel fysiek, sociaal als mentaal kunnen ontwikkelen in de sport.

Prestatiegedrag

In de onderstaande afbeelding is te zien dat jonge klimmers zich binnen alle dimensies in de eerste fase bevinden. In deze fase vinden nog geen transities of veranderingen van de context plaats, waardoor er nog geen specifieke vereiste competenties zijn omschreven. De doelstellingen ten aanzien van prestatiegedrag zijn gericht op het integreren van spelelementen in de oefeningen, waarbij het versterken van zelfvertrouwen, communicatie vanwege het interactieve karakter van klimtrainingen en doorzettingsvermogen centraal staat.

Overzicht van de holistische ontwikkeling van de sporter gedurende de sportcarrière (Wylleman et al., 2011)

Voeding

Kennis nemen van gezonde basisvoeding zoals bijvoorbeeld de Schijf van Vijf van het Voedingscentrum staat centraal.

Slaap

Zorg voor voldoende slaap: tien tot twaalf uur slaap per dag, met bedtijd tussen 19.00 en 20.00 uur en wakker worden tussen 06.00 en 08.00 uur.

Eerlijke, veilige en schone sport

In de fase Spelenderwijs klimmen maken de meeste kinderen voor het eerst kennis met de klimsport. Een belangrijk kenmerk van deze opleidingsfase is het spelenderwijs leren en plezier beleven aan bewegen. Plezier staat voorop en de sporter maakt tijdens het spel kennis met de sport en afspraken en regels die hieraan verbonden zijn.

Doelstellingen Eerlijke, veilige en schone sport Fase: Spelenderwijs klimmen
Leerdoel Veilige sport	Trainingsvormen	Tijdspad
Het kind heeft plezier in het klimmen in een veilige en positieve omgeving.	In deze leeftijdsfase vindt leren al spelende en sportende wijs plaats en is specifieke scholing/training op dit thema niet nodig. Plezier staat voorop, fouten maken mag. De trainer/ouder/verzorger zijn verantwoordelijk voor de veilige sportomgeving en zijn een rolmodel voor de kinderen. Kinderen maken spelenderwijs voor het eerst kennis met de regels en afspraken van de sport. Gewenst gedrag wordt bekrachtigd door complimenten en beloningen te geven. Negeer ongewenst gedrag. Algemeen: Goed voorbeeld doet goed volgen!	De trainer(s) en ouder(s)/verzorger(s) zijn essentieel in het uitdragen en handhaven van een veilige sport. Aan het begin van het seizoen een ouderavond en trainersbijeenkomst over: Eigen rol/verantwoordelijkheid trainer/ouder/verzorger. Gedragscodes trainer/ouder/verzorger.
Plezier staat voorop.
Leerdoel Schone sport	N.v.t.
Leerdoel Eerlijke sport	N.v.t.

Rol ouders/verzorgers

Ouders/verzorgers zijn een essentieel onderdeel van de leeromgeving van een sportend kind en spelen een belangrijke rol in het ontwikkelproces. Het is van belang dat zij de ontwikkeling van de klimmer actief ondersteunen. Naarmate de klimmer zich door de jaren heen ontwikkelt, moet ook de rol van de ouders/verzorgers mee evolueren. Uiteindelijk wordt de klimmer steeds zelfstandiger en neemt deze de regie over het eigen leven, waardoor de betrokkenheid van ouders/verzorgers geleidelijk afneemt. In elke fase wordt de rol van de ouders/verzorgers beschreven, te beginnen bij de fase Spelenderwijs klimmen:

• Zorg ervoor dat je kind actief blijft: kinderen tot 6 jaar moeten niet langer dan zestig minuten achtereenvolgend inactief zijn, tenzij ze slapen.
• Help je kind met het ontwikkelen van fundamentele motorische vaardigheden door bijvoorbeeld ook zelf met ze buiten te spelen.
• Organiseer activiteiten met een groep kinderen en ouders/verzorgers in de speeltuin of een park, of sluit aan bij activiteiten zoals peutergym of zwemles.
• Moedig je kind aan om deel te nemen aan verschillende sportactiviteiten via school of clubs.
• Praat met je kind over het belang van sporten en benadruk het plezier dat het kan opleveren. Geef zelf het juiste voorbeeld. Kinderen hebben behoefte aan autonomie, verbondenheid en bekwaamheid om plezier te kunnen ervaren zonder focus op prestaties (Deci & Ryan,1985).
• Moedig je kind positief aan en laat het coachen op techniek over aan de klimtrainers.

Rol boulder/klimhal

In de fase Spelenderwijs klimmen vormen boulder- en klimhallen de primaire leer- en ontwikkelomgeving voor jonge klimmers. In deze fase maken kinderen op een speelse en veilige manier kennis met de klimsport. Het plezier in bewegen staat centraal, waarbij de nadruk ligt op veelzijdige motorische ontwikkeling, zelfvertrouwen en sociale interactie.

De meeste activiteiten vinden plaats binnen de boulder- en klimhallen, waar jonge klimmers worden begeleid door gediplomeerde klimtrainers. Deze trainers creëren een pedagogisch verantwoorde en stimulerende omgeving waarin kinderen worden uitgedaagd om te ontdekken, te experimenteren en succeservaringen op te doen. De hallen fungeren daarmee als een belangrijke schakel tussen de klimmer, de trainer, de ouders en de NKBV.

Rol NKBV

De NKBV heeft een rol in de ontwikkeling van jonge klimmers richting de top. In de fase Spelenderwijs klimmen is deze rol als volgt:

• Het ontwikkelen en aanbieden van klimtrainer opleidingen. De gediplomeerde klimtrainer is actief in boulder- en klimhallen. De belangrijkste taak van een gediplomeerde klimtrainer is om op het juiste niveau leuk en effectief training te geven.

Rol onderwijs

Een goede schoolopleiding is van essentieel belang door alle ontwikkelingsfases heen, zowel voor de maatschappelijke, cognitieve als sociale ontwikkeling van de klimmer, en biedt de nodige basis voor een volwaardige rol in de maatschappij en autonomie. In de fase Spelenderwijs klimmen volgt de klimmer regulier basisonderwijs, wat doorgaans goed te combineren is met de klimtrainingen. Naarmate de ontwikkeling vordert en de trainingsuren toenemen, vraagt de combinatie van onderwijs en sport meer aandacht. Idealiter wordt er in elke fase gekozen voor een school of opleiding die de sportieve carrière ondersteunt.

De komende periode vullen we deze pagina met steeds meer informatie over Techniek, Fysiek en Tactiek & Wedstrijden.